Luy Gonzaga sinh ngày 09.03.1568 là con cả của Hầu Tước Ferrante ở Castiglione nước Ý, phục vụ dưới triều Philip II của Tây Ban Nha. Cha cậu mong con mình trở nên một nhà lãnh đạo quân sự. Khi lên 07, đời sống tâm linh Luy thay đổi và hàng ngày cậu đã đọc Thánh vịnh và đặc biệt kính mến Ðức Maria.

13 tuổi, cùng với người em, Luy theo cha mẹ lên triều đình và giữ nhiệm vụ phục dịch thái tử Don Diego ở Tây Ban Nha. Càng nhìn thấy sinh hoạt triều đình, với lối sống trác táng lẫn bạo lực, Luy càng chán ngán và tìm cách khuây khỏa qua Hạnh các thánh.

Chính trong thời gian này, khi nghe biết về công cuộc truyền giáo của các cha dòng Tên ở Ấn Ðộ, Luy đã có ý định đi tu và tập sống kham khổ cũng như tụ tập các trẻ em nghèo để dạy giáo lý cho chúng. Gia đình tìm cách ngăn cản cậu nhưng bất thành.  

17 tuổi Luy được nhận vào đệ tử viện dòng Tên. Nhập dòng, Luy đã xin làm những việc vất vả hèn kém, phục vụ trong nhà bếp và rửa chén dĩa. Luy thường nói: “Tôi là một miếng sắt cong queo. Tôi đến với Đạo để được chiếc búa khổ chế đền tội tán ra cho thẳng!”.

Năm 1587, Luy tuyên khấn. Năm 1591, nước Ý lâm nạn đói kém và dịch bệnh hoành hành. Với các anh em khác, Luy đi quyên góp thực phẩm, quần áo giúp bệnh nhân.

Luy đưa những người bệnh đang hấp hối ngoài đường phố đến bệnh viện, tắm rửa và cho họ ăn, rồi chuẩn bị cho họ lãnh nhận các bí tích sau cùng. Luy đã phục vụ họ cho tới khi chính Luy cũng bị lây bệnh.

Luy Gonzaga qua đời vào đêm 20.06.1591 lúc 23 tuổi. Xác được mai táng trong thánh đường Thánh Inhaxiô ở Rôma. Năm 1726, Luy được Đức Giáo Hoàng Bênêđictô XIII phong Hiển Thánh và đặt làm quan thầy học sinh Công Giáo.

Lm. Sta-nít-la-ô Nguyễn Đức Vệ